وکیل دادگستری

امور حقوقی

گروه وکلای عدل ایران

وکیل دادگستری

گروه وکلای عدل ایران;سلام دوستان عزیز

ما در این مقاله سعی داریم به طور جامع و کامل در مورد وکیل دادگستری، وظایف و ویژگی های یک وکیل خوب

و خیلی از موضوعات ویژه در این خصوص صحبت کنیم ؛ با عدل ایران همراه باشید.

وکالت به چه معناست؟

وکالت درمعنای لغوی به معنی واگذار کردن می‌باشد و در اصطلاح حقوقی، وکالت عقدی است که به موجب آن

یکی از طرفین، طرف دیگر را برای انجام کاری نایب یا وکیل خود می‌نماید. قانون مدنی وکالت را در ماده ۶۵۶

چنین تعریف کرده است:

«وکالت عقدی است که به موجب آن یکی از طرفین طرف دیگر را بر انجام امری نایب خود قرار می‌دهد.

با انعقاد عقد وکالت، وکیل و موکل در برابر یکدیگر دارای حقوق و تکالیف متقابلی می شوند».

به چه کسی وکیل گویند؟

وکیل مترادف کلمه نماینده است. وکیل یا نماینده یا جانشین کسی است که از طرف شخص دیگری

– حقوقی یا حقیقی – که موکل نامیده می شود ،

به موجب عقد وکالت برای انجام کاری مأمور و اختیارات و تعهداتی پیدا می کند.

 

در چه اموری می توان به وکیل، وکالت داد؟

 

بعضی امور به حکم قانون و بعضی امور ذاتاً و طبیعتا، قابلیت واگذار نمودن به وکیل ندارند،

همچنین ممکن است شخص به موجب قرارداد حق انتخاب وکیل در امری را از خود سلب کرده باشد.

پس هر شخص می تواند به جز موارد فوق انجام امور مورد نظر خود را به وکیل واگذار کند و وکیل می تواند

در محدوده اختیاراتی که موکل به وی داده اقدام نماید.

انواع وکیل دادگستری:

وکیل دادگستری خود به چندین نوع تقسیم

می شود که در ادامه به انواع وکیل دادگستری و تعاریف آن ها خواهیم پرداخت.

 

وکیل انتخابی کیست؟

 

متداول ترین نوع وکالت دادگستری می باشد و در زمانی به کار برده می شود که شخصی، وکیل خود را انتخاب

و پس از توافق و انعقاد قرارداد، وکیل وکالت او را جهت دفاع از حقوق وی در مراجع قضایی (دادگاه، دادسرا و…)

برعهده خواهد گرفت.

 

وکیل اتفاقی کیست؟

 

اگر شخصی که تحصیل کرده رشته حقوق باشد اما مشغول به شغل وکالت نباشد و بخواهد برای مشکلات حقوقی

که برای بستگان نزدیک وی در مراجع قضایی پیش آمده است وکالت امور قضایی آن ها را به عهده بگیرد، می تواند

خارج از آزمون های سخت کانون وکلای دادگستری که جهت کسب پروانه وکالت دادگستری می باشد، با طی

مراحل قانونی و پرداخت هزینه لازم، از کانون وکلای دادگستری تنها برای همان مورد پروانه وکالت کسب نماید

تا موکل خود را در این پرونده همراهی کند. به این نوع از وکیل دادگستری وکیل اتفاقی گفته می شود.

 

وکیل اداری کیست؟

 

وکیل اداری شخصی است که به موجب یک قرارداد، وکیل کاری شخصی شده است تا در ادارات مختلف، کارهای

اداری شخص دیگری را انجام دهد. نکته مهم این است که برای اینکه کسی بتواند وکیل اداری شخصی بشود،

نیازی به داشتن سواد حرفه ای حقوقی ندارد و به عبارتی هر کس می تواند وکیل اداری شخص دیگری بشود.

همچنین وکیل اداری صرفا حق مراجعه به ادارات را دارد و به هیچ وجه حق وکالت در مراجع قضایی،

ارائه مشاوره حقوقی، مداخله در کارهای قضایی و دفاع از موکل در دادگاه را ندارد.

 

وکیل معاضدتی کیست؟

 

از جمله حقوق اولیه و اساسی هر فرد حق داشتن وکیل است. همان طور که در اصل ۳۵ قانون اساسی آمده:

«در همه دادگاه‌ها طرفین دعوا حق دارند برای خود وکیل انتخاب نمایند و اگر توانایی انتخاب وکیل را نداشته باشند،

باید برای آنها امکانات تعیین وکیل فراهم گردد». قسمت اخیر اصل مذکور در خصوص استفاده از این حق برای کسانی

است که توانایی تعیین وکیل را ندارند و در آن تصریح شده است که باید برای آن ها امکانات تعیین وکیل فراهم شود.

ملاحظه می‌شود. این دسته از افراد می‌توانند از مقامات قضایی برای احیای حقوق از دست رفته خود و یا برای دفاع

در مقابل ادعاهای طرف مقابل خود تقاضای وکیل معاضدتی نمایند.

 

وکیل تسخیری کیست؟

 

وکالت تسخیری وکالتی است که از طرف دادگاه در امور کیفری برای دفاع از متهم به وکلای دادگستری ارجاع می‌شود.

در دعاوی کیفری شاکی و متهم حق دارند که از وکیل استفاده کنند. حال اگر متهم توانایی مالی برای انتخاب و معرفی

وکیل خوب نداشته باشد، می‌تواند از دادگاه درخواست کند تا برای او وکیلی تعیین کند؛ اگر دادگاه تشخیص دهد که

متهم قادر به انتخاب وکیل نیست با استفاده از بودجه دادگستری برای متهم وکیل تسخیری تعیین می‌کند.
قانونگذار حق داشتن وکیل تسخیری را برای دفاع از متهم در برخی جرائم و اتهامات کیفری که مجازات قانونی آنها

سنگین و مهم پیش‌بینی شده است، لازم و حضور وکیل را برای دفاع از متهم اجباری می‌داند. به طوری که چنانچه

وکیلی به عنوان وکیل تسخیری برای متهمی انتخاب شود و با وجود تعهد در جلسه حاضر نشود ضمن در نظر گرفتن

مجازات برای وکیل مورد نظر مجدداً برای متهم وکیل تسخیری دیگری تعیین خواهد شد.

 

تفاوت وکیل مدنی و وکیل دادگستری:

 

– وکیل دادگستری شخصی است که پروانه وکالت دادگستری به وی اعطاء شده است و با توجه به پروانه وکالت

می تواند از طرف موکل خود در تمام مراجع قضایی حاضر شده و در چهارچوب قانون از موکل خود دفاع نماید.

– هر شخصی که پروانه وکالت دادگستری نداشته باشد و شما طی قرارداد وکالت انجام اموری را به وی واگذار نمایید

وکیل مدنی نامیده می شود.

– به موجب قانون وکلای مدنی نمی توانند در دادگاه ها و مراجع قضایی دخالت نمایند و در دادگاه ها، وکالت فقط

از وکلای دادگستری پذیرفته می شود.

 

وظایف وکیل دادگستری چیست؟

 

باید غبطه موکل خود را حفظ کند. یعنی در اجرای مورد وکالت باید آنچه که عرفاً، قانوناً و عقلاً نیاز است را رعایت کند.

یعنی اگر به وکیل اختیار تام می دهیم ، باز هم متعهد به حدود قانونی، عرفی و اخلاقی می باشد.

وکیل مطابق قانون باید حساب دوره وکالت خود را به موکل ارائه نماید. یعنی باید تمام اقداماتی را که از طرف موکل خود

انجام داده به موکل گزارش دهد. اگر پولی را دریافت نموده و یا تعهدی داده است جزء این اقدامات برای موکل محسوب

می شود و وی امین موکل است یعنی برای مثال اگر مالی را که از طرف موکل دریافت نموده است به موکل تسلیم نماید

و اگر این مال را به نفع خود تصرف نماید مرتکب جرم خیانت در امانت شده است.

وکیل دادگستری همچنین با ارائه شواهد و مستندات و مطرح کردن استدلالات و استناد های قانونی و حقوقی موکل

خود در دادگاه، از حقوق آن ها دفاع می نماید.

وکیل دادگستری موظف است در مقابل دادگاه و موکل خود صداقت داشته تمام تلاش خود را در احقاق حقوق موکل خود

به کار گیرد.

خصوصیات وکیل خوب چیست؟

۶ ویژگی انتخاب وکیل خوب و مناسب با امور حقوقی ما

 

۱. از ویژگی های شخصیتی یک وکیل ، امانت‌داری است. در واقع وکیل محرم اسرار موکل و امین وی است.

یک وکیل ممکن است به سبب ماهیت شغلی خود با واقعیت‌ها و اسرار زیادی از سوی موکلین خود روبه رو شود

که اخلاق حرفه‌ای ایجاب می‌نماید که اسرار را به هیچ وجه و تحت هیچ شرایطی فاش نکند.

 

۲. وکیل این تعهد اخلاقی حرفه‌ای را بر عهده دارد که از گفتن مطالب دور از واقعیت و غیرممکن اجتناب نماید.

اصولاً دادن وعده‌های دروغین به موکلین و بی جهت امیدوار نمودن آن‌ها خارج از اخلاق حرفه ای می‌باشد.

تعهد وکیل دادگستری، تعهد به نتیجه نبوده و تعهد وی تعهد به وسیله می‌باشد، و هیچگاه به موکل اعلام نکند

که وی صددرصد برنده می‌باشد. بنابراین از خصوصیات یک وکیل خوب آن است که واقعیات امر و پروسه رسیدگی

را به موکل اعلام نماید.

 

۳. وکیل باید موکل را از انتخاب بیراهه باز دارد

از دیگر وظایف وکیل در قبال موکل آن است که موکل را از انتخاب بیراهه باز دارد نه آنکه به طمع حق الوکاله،

موکل را وارد پروسه‌های رسیدگی غیر ضروری نماید. به عبارت دیگر مهم‌ترین ویژگی یک وکیل صداقت و راستگویی

او در برخورد با موضوعاتی است که موکل به آنها دچار شده و چاره کار را از وکیل خود می‌خواهد.

توضیح بیشتر آنکه یک وکیل مجرب به جهت احاطه بیشتر روی مسائل حقوقی طبیعتاً بهتر از موکل خود قادر است

مسیر درست را انتخاب کند بنابراین به هیچ وجه به جهت دریافت حق الوکاله نباید راهی را که نتیجه‌ای در بر ندارد

به موکل خود پیشنهاد دهد. در این صورت اعتبار خود را خدشه دار خواهد کرد.

 

۴. از وظایف وکیل در قبال موکل، ساده سازی مسائل حقوقی برای موکل خود می‌باشد

یک وکیل خوب باید تا حد تلاش از پیچیده کردن دادرسی اجتناب نماید. بنابراین حتی وکیل موظف است از فنون

و مهارت هایی که آموخته است برای راهنمایی قاضی نیز استفاده کند.

 

۵. یک وکیل خوب باید از اطلاعات و معلومات و دانش حقوقی لازم برخوردار باشد

از ویژگی های یک وکیل خوب دانش حقوقی بالا در امور تخصصی وکالت است تا بتواند بهترین راهکار را در بهترین

فرصت ممکن شناخته و درانتخاب نوع دادخواست، شکوائیه و اقدامات قانونی لازم نهایت هوش و دقت را به کار برد.

در انتخاب هر متخصصی نکته مهم در نظر گرفتن قدرت تخصص و فن وی در ادای وظایف می‌باشد.

 

ماهیت قرارداد:

قرارداد وکالت عقدی جایز است یعنی چه ؟

یعنی موکل می تواند هر زمان وکیل خود را عزل کند و عقد وکالت را به اصطلاح فسخ نماید. اگر موکل وکیل را عزل نمود

اعمالی را که وکیل قبل از تاریخ عزل خود انجام داده درست است و برای کارهایی که انجام داده مستحق دریافت

حق الزحمه نیز می باشد.

اگر وکیل  یا موکل فوت شوند عقد وکالت باطل می شود بنابراین اگر بعد از فوت موکل وی اقدامی انجام دهد

این اقدامات فضولی است و ورثه می توانند این اقدامات را تنفیذ یا رد نمایند.

اثر قرارداد وکالت:

اموری که وکیل در حدود قرارداد وکالت انجام
می دهد کلیه آثار آن برای موکل است و وکیل مسئول آثار این اقدامات نمی باشد.

لذا کلیه تعهداتی که وکیل می نماید به عهده موکل است و کلیه منافعی نیز که از محل انجام مورد وکالت توسط

وکیل ایجاد می شود برای موکل محسوب است. وکیل تنها مستحق حق الزحمه خود می باشد.

حق الزحمه وکیل:

اگر برای پرداخت حق الزحمه ، بین طرفین قرارداد وکالت توافق شده باشد، ملاک قراداد حق الزحمه می باشد و

اگر قراردادی بین طرفین نباشد بر طبق قانون، موکل باید حق الزحمه را پرداخت نماید.حق الزحمه در این مورد

مطابق شرایط عرف بسته به نوع کاری که انجام داده و مدت زمانی که برای کار صرف نموده محاسبه می شود.

پاسخ دهید